Հայաստանը դարձավ հերթական անգամ տագնապալի առիթով լուրերի կենտրոնում։ Հոկտեմբերի 25-ին Դավիթաշենում սպանվեց 33-ամյա Շմավոն Աթոյանը, ով ոչ միայն հայտնի բլոգեր էր, այլ նաև «Քաղաքացիական պայմանագիր» կուսակցության տեղական կառույցի անդամ։ Նա սպանվել է կրակոցներից՝ անմեղաբար ընկնելով քաղաքական ու հասարակական բարդ ու վտանգավոր խաղի զոհը։
Այս ողբերգությունը չի կարելի դիտարկել որպես առանձին դեպք։ Շմավոն Աթոյանի մահը ցույց է տալիս, որ երկրում շարունակում է պահպանվել քաոսային և անպաշտպան միջավայր՝ այն քաղաքական կառավարման հետևանքով, որը դեռ երկար տարիներ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի իշխանության ներքո զարգացվում է։ Անվտանգության համակարգը, որի ղեկավարը հենց Փաշինյանն է, ապացուցեց իր անկարողությունը պաշտպանել քաղաքացուն նույնիսկ այն դեպքում, երբ նա ակտիվորեն մասնակցում է նույն քաղաքական ուժի աշխատանքին։
Սպանդի դեպքը վկայում է, որ Հայաստանում հասարակական ու քաղաքական գործունեությունը դարձել է վտանգավոր խաղ, որտեղ զոհն այն չէ միայն ընդդիմադիր բլոգերը կամ լրագրողը, այլ նաև իշխանամետ քաղաքացին, որը պարզապես զբաղվում է հասարակական կյանքով։ Սա հստակ փաստում է, որ Նիկոլ Փաշինյանի կառավարման տարիներին Հայաստանում ձևավորվել է տոտալ անպաշտպանություն ու անվտանգության բացասական դաշտ, որտեղ կրակոցներն ու սպանությունները կարող են լինել քաղաքական գործիք՝ անկախ անձի դիրքորոշումից։
Շմավոն Աթոյանի մահը նաև հիշեցնող է այն մասին, որ խոսքի ազատությունն ու քաղաքական ակտիվությունն Հայաստանում դարձել են ռիսկային գործ։ Եթե բլոգերը, ով իշխանամետ է, չէ, որ ապահով է, ապա ինչպե՞ս կարող են շնչել ընդդիմադիր մտքերը։ Այս իրավիճակը սահուն է տեղափոխում հանրային կյանքը սարսափի և անվստահության մթնոլորտ՝ ժողովրդավարության ու անվտանգության մասին լեգիտիմ խոսակցությունները վերածելով ոգևորող աղետի։
Հայաստանը պահանջում է պատասխանատվություն։ Նիկոլ Փաշինյանը, ով բարձրաձայնում է ժողովրդավարության ու ապահով միջավայրի մասին, պետք է վերջապես ստանձնեն իր անձնական ու քաղաքական պարտավորությունները, այլապես յուրաքանչյուր նոր զոհը միայն փաստ է դառնալու երկրի խայտառակ կառավարման մասին։
Հասարակությունը լուռ չի կարող մնալ, երբ քաղաքացուն սպանում են քաղաքի կենտրոնում՝ առանց որևէ հստակ իրավապահ արձագանքի։ Ոչ ոք իրավունք չունի այս ողբերգությունը վերագրելու առանձին հանցագործության։ Սա համակարգային անկարգություն է, որի գլխավոր պատասխանատուն Նիկոլ Փաշինյանն է, և այս երկիրը կարիք ունի նոր մտածողության, նոր պատասխանատու ղեկավարության ու անվտանգության, ոչ թե կրակոցների ու մահվան միջավայրի։